Klasyczna arrabbiata to ostry sos pomidorowy, ale włoski kucharz Gianluca Gorini zrobił wersję z dzikich śliwek. Z jego pomysłu powstał prosty, domowy przepis z czerwoną cebulą, jędrnymi śliwkami i chili.
Śliwka jak pomidor
Dzikie śliwy rosną bliżej, niż się wydaje. Można na nie trafić w żywopłotach, na skraju pól i lasów, w zaniedbanych parkach, a nawet na miejskich nieużytkach. Najczęściej to uprawne odmiany, które z czasem zdziczały. Owoce bywają drobne jak kulki albo podłużne i jajowate, a ich kolor sięga od ciemnego fioletu, przez niebieski z nalotem, czerwień i róż, po żółć i zieleń. Smak zależy od gatunku i sezonu: młode owoce są cierpkie, a w miarę dojrzewania robią się słodsze. Zbierać wolno wyłącznie te, co do których ma się pewność, że są jadalne.
Do tego dania potrzebne są śliwki jędrne, ale nie twarde jak kamień. Mają mieć wyraźną kwasowość i lekką cierpkość, a miąższ zbliżony do jędrnego pomidora. Brytyjska pisarka kulinarna Jane Grigson porównywała zresztą śliwki do pomidorów, zwłaszcza ich miąższ i cienką, gładką skórkę. Gorini serwuje swoją wersję w restauracji w San Piero in Bagno w Emilii-Romanii, a przepis opisał w książce „La Cucina Radicale”. Łączy w nim dzikie śliwki z wodą pomidorową i dodaje sporo chili.
Przepis: makaron arrabbiata ze śliwkami (4 porcje)
- oliwa z oliwek
- 1 duża czerwona cebula, pokrojona w półplasterki
- sól
- 300 g jędrnych czerwonych śliwek, bez pestek, pokrojonych w cienkie cząstki
- 1 dojrzały, mięsisty pomidor, grubo posiekany
- 1 łyżka octu winnego czerwonego
- 400 g makaronu (penne, mezze maniche, rigatoni lub fusilli)
- 1 duży ząbek czosnku
- 1 czerwona papryczka chili (świeża lub suszona), drobno posiekana
- garść natki pietruszki, drobno posiekanej
- starty parmezan do podania
Sos: na patelni na małym lub średnim ogniu rozgrzej trzy łyżki oliwy z cebulą i szczyptą soli. Mieszaj, aż cebula zacznie mięknąć. Dodaj śliwki, pomidor i ocet, wymieszaj i gotuj około 15 minut. Od czasu do czasu zamieszaj i w razie potrzeby dolej odrobinę wody, aż składniki rozpadną się w gęsty sos. Następnie przetrzyj całość przez praskę do przecierów lub sito.
Makaron: ugotuj go al dente w osolonej wodzie. W tym czasie na patelni rozgrzej kolejne trzy łyżki oliwy z czosnkiem i chili i pozwól im delikatnie skwierczeć. Dodaj natkę, potem śliwkowy sos, posól do smaku i duś chwilę. Makaron przełóż prosto z garnka na patelnię, dolej trochę oliwy i energicznie wymieszaj, żeby sos oblepił każdą kluskę. Podawaj od razu, z parmezanem.
Co z tego wynika dla nas
Autorka przepisu uczciwie przyznaje, że gotowe danie przypomina makaron z owocowym dżemem lub musem. Dodaje jednak, że z gładkim sosem pomidorowym jest podobnie: słodycz równoważą kwas, ostrość chili i zioła. Warto więc traktować to jako wytrawny sos o słodko-kwaśnym charakterze, a nie deser podany z makaronem.
W Polsce śliwki najlepiej smakują pod koniec lata i na początku jesieni, więc teraz trudno o dobre, jędrne owoce. Przepis można zachować na przyszły sezon. Tu liczy się wybór: owoce nie mogą być przejrzałe ani miękkie, bo sos ma mieć wyraźną kwasowość. Przed pierwszym gotowaniem warto sprawdzić ich smak na surowo. Reguła dotycząca dzikich owoców obowiązuje oczywiście także u nas: jeśli nie masz stuprocentowej pewności, co rośnie na drzewie, lepiej kupić śliwki ze sprawdzonego źródła.
Źródło: The Guardian – „Rachel Roddy’s recipe for pasta all’arrabbiata with red onion and plums | A kitchen in Rome”
